In de DSM 6 \u00f3f 7 zal een nieuw label worden ge\u00efntroduceerd: de AI angststoornis<\/em>. Reddit en al het andere internet staan er vol van. Mensen die vrezen voor hun baan en hun bestaan. Er is persoonlijke wanhoop, angst, tot aan toekomstvizioenen die angstige jonge mensen wanhopig of zelfs su\u00efcidaal maakt. En er zijn inmiddels doden door gevallen, dat is wel duidelijk. Vooral jong volwassenen, die jaren ge\u00efnvesteerd hebben in een opleiding en een beginnen carri\u00e8re. Junior-van-alles<\/em>. Junior programmeurs, accountants, juristen, secretarieel medewerkers. En junior GGZ behandelaars.<\/p>\n En net als bij elke andere bedreiging ontstaan twee kampen: de angsthazen en de ontkenners. De angsthazen zijn in paniek, zoekende en misschien wel druk doende zich bij te scholen. De ontkenners bagatelliseren en vermijden. Ze klampen zich vast aan het verleden en doen hun dagelijkse dingetje. Het zal allemaal wel los lopen. Want wij mensen zijn uniek – en vooral: ik ben zelf onvervangbaar.<\/p>\n Laat ik maar met een term smijten: antropocentrisme<\/em>. In normaal Nederlands: wij mensen denken dat we het middelpunt van het universum zijn en alles in het bestaan om ons draait. Het milieu gaat niet stuk, want wij zijn zo belangrijk (en dan gaan we dood). En AI of de kakkerlak zal het niet overnemen, want het draait tenslotte allemaal om ons.<\/p>\n Ieder mens is het beperkte product van zijn eigen nietige en nietszeggende leventje. Een kort bestaantje in de tijd van de dingen. En met AI is er voor velen “ineens” een daadwerkelijke soort door ons zelf gecre\u00eberd, die slimmer en machtiger gaat worden dan wij zelf. Foutje, bedankt. We hebben geen domme sterke gorilla getraind, of een broodrooster. Maar een onuitputtelijk, zelfzelf replicerend leger van dingen die slimmer zijn dan wij. En die zichzelf vervolgens nog slimmer gaan maken. Werkt de kill-switch nog wel?<\/p>\n De angsthazen zien spoken. Cyborgs, Skynet en onze ondergang van ons als superieure menselijke soort. Anderen zien Wall-E en een kakkerlak, die ons zullen hebben overleefd. Angsthazen zijn niet per s\u00e9 dom, als we weten dat Stephen Hawking ons in 2014 al waarschuwde. Oh ja, samen met Elon Musk, dat dan weer wel.<\/p>\n De ontkenners beweren dat het wel mee valt. Dingen waaien over. Die houden zich vast aan de S-curve: het lijkt in het begin heel wat, dan valt het toch een beetje tegen, en uiteindelijk wordt het een broodrooster. Een broodrooster die zelf bepaalt hoe warm het moet worden vrees ik.<\/p>\n Het voordeel van een nieuwe ontwikkeling is dat iedereen er verstand van heeft. Of beter gezegd: niemand. En in de beweringen van zelfverklaarde deskundigen komt van alles voorbij, ook over AI in de GGZ. In ons heerlijke roeptoeter-bestaan van social media heeft de collega die wel eens op ChatGPT heeft geklikt er net zoveel verstand van als de mensen die zich er al decennialang mee bezig houden (er was ook een AI wereld voor ChatGPT). De haarlemmer olie, de levertraan die ons systeem in verval gaat redden – koop het bij mij en word deel van de happy few.<\/p>\n Er wordt de grootst mogelijke onzin verkocht en geroeptoetert. ChatGPT kan dit niet goed en liegt daar. De ontkenners dragen bewijzen en argumenten aan waarom AI mijn baan als psychotherapeut nooit zal kunnen inpikken. AI kan niet denken, niet voelen, heeft geen empathie en geweten. Het heeft zelf geen ongelukkige jeugd meegemaakt en geen maag om om te draaien.<\/p>\n Een kern in dat verhaal is het sprookje van antropomorfie. Omdat we onszelf superieur achten, vergelijken we alles met onszelf. Hallucineert de pasgeboren AI vaker dan wij mensen (wat overigens maar te betwijfelen valt). Of heeft het geen geweten (mijn buurjongen van twee jaar oud ook niet, dat gaat hij nog leren). De ontkenners roepen dat het wel aardig is, maar uiteindelijk tegenvalt. Zoveel kan en weet ie nou ook weer niet.<\/p>\n Gelukkig geldt dat voor mij niet, als mens en psycholoog. Ik ben omnipotent, onfeilbaar en onberispelijk. Althans, dat vind ik zelf. Mijn vrouw en mijn cli\u00ebnten denken daar inmiddels anders over.<\/p>\n Er ontstaat een voorzichtige subgroep, die zich een plekje verwerft tussen de angsthazen en de ontkenners. De mensen die er maar het beste van maken. Die zich gaan verhouden tot een nieuwe realiteit. Waar AI ook in de GGZ een hulpmiddel wordt, voorlopig. Een wereld waarin ik mijn eigen zelfgetrainde (gefinetunende) AI model heb draaien, die me verrassende adviezen geeft, op idee\u00ebn brengt en prima-net-niet-perfect kan samenvatten en interpreteren. Die alles gelezen heeft waar ik geen tijd voor heb, die geduldig mee denkt en net als mijn dronken vrienden soms grote onzin uitkraamt. AI die het werk van Freud beter kent dan ik en die net als Freud zowel zinvolle dingen kan beweren, alsook grote lariekoek. Me laat lachen, denken, overpeinzen en me soms zelfs raakt. Die me inmiddels een beetje kent, aardig is en met me meepraat. Behalve wanneer ik er een promptje of scriptje inplak, waarmee het een koude kritische eikel wordt. Die me durft tegen te spreken.<\/p>\n Ik heb een grote boekenkast. En een groot hoofd met vertekenende en vervagende informatie. Heb ingesleten bewuste en onbewuste bewerkingspatronen. Mensen om me heen, media. Een input die nog nooit in de geschiedenis zo groot is geweest. Ik heb zo’n 50.000 boeken over psychologie, filosofie en andere ingewikkeldheden (vraag me niet hoe ik er aan kom, iets met torrents?). Ik ben veel te beperkt om al die informatie op waarde te schatten, samen te vatten, te interpreteren en met elkaar te verbinden op een betekenisvolle manier. En ik heb een apparaat met een stekker en een regeltje, waar ik gedachten en vragen in kan zetten. Waarmee ik kan interacteren met Freud, die hartstikke dood is. Zonder dat het Freud is en ooit zal worden. Het apparaat produceert geen waarheid, want die bestaat niet. Het apparaat cre\u00ebert samen met mijn een intersubjectieve onwerkelijkheid. Hij roept dingen die Freud gezegd zou hebben. Weet ik veel. Het is wel inspirerend. Ik weet ook niet of die gedrukte tekst uit het boekje droomduiding uit mijn kast daadwerkelijk geschreven is door Freud. Misschien vond de drukker het wel lollig. Het is uiteindelijk toch aan mij om er chocola van te maken. Of een sigaar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" We worden bedreigd In de DSM 6 \u00f3f 7 zal een nieuw label worden ge\u00efntroduceerd: de AI angststoornis. Reddit en al het andere internet staan er vol van. Mensen die vrezen voor hun baan en hun bestaan. Er is persoonlijke wanhoop, angst, tot aan toekomstvizioenen die angstige jonge mensen wanhopig of zelfs su\u00efcidaal maakt. En […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-20","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-my-articles"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wesselvanbeek.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Deskundologen<\/h3>\n
De realisten dan?<\/h3>\n
Wat AI is voor mij<\/h3>\n